Columbus
Legalize Spinaci: het verhaal achter Cinelli's verboden aerosturen
Legalize Spinaci
Het ware verhaal van de stuurverlenging die het peloton veroverde, de UCI schrik aanjoeg en Cinelli bijna de das omdeed. Bijna dertig jaar later zijn ze nog steeds verboden. Dit t-shirt wil het erover hebben.
De tijdlijn
Voor de Spinaci: hoe aero alles veranderde ↓
Greg LeMond gebruikt opzetsturen om een achterstand van 50 seconden goed te maken in de laatste etappe van de Tour de France. Aerodynamica wordt een blijvend onderwerp in de wereld van het wegwielrennen.
De geboorte van de Spinaci ↓
Cinelli ontwikkelt een compacte aero-verlenging voor racesturen. Korter en breder dan tri-bars, ontworpen voor het wegwielrennen. De naam? Italiaans voor "spinazie". Zoals Popeye’s geheime wapen.
De profs omarmen ze ↓
Team Carrera monteert Spinaci op de fietsen van Chiappucci en Pantani tijdens de Giro d’Italia. Andere ploegen volgen — zelfs teams zonder Cinelli-sponsoring kopen ze zelf. 20.000 stuks verkocht per maand. Andere merken brengen imitaties uit. "Spinaci" wordt een soortnaam.
De gouden jaren: 20.000 stuks per maand ↓
Spinaci zijn nu standaarduitrusting in het profpeloton. Bicycling Magazine noemt ze "de enige noemenswaardige verandering in de positie van wielrenners in de afgelopen tien jaar." Het aero-voordeel is onmiskenbaar. Maar het peloton wordt steeds gevaarlijker.
Het UCI-verbod ↓
Spinaci-achtige verlengingen worden verboden in alle wedstrijden met een gezamenlijke start. Renners kunnen in een groep niet snel genoeg bij hun remmen. Een bestseller en favoriet van de profs wordt van de ene op de andere dag illegaal verklaard.
Cinelli slaat terug ↓
Het verbod zet Cinelli zwaar onder druk. Het merk start een guerrillacampagne tegen de UCI. Zonder succes. De Spinaci blijven verboden — maar de productie gaat door voor triatleten en recreatieve fietsers.
Cultstatus ↓
Originele Spinaci worden verzamelobjecten op eBay. De folklore van een verboden accessoire — gefluisterd, gemist door wie het zich herinnert.
De UCI verbiedt… niets ↓
De "puppy paws"- en "super tuck"-houding worden verboden. Renners die hun onderarmen op de bovenkant van het stuur laten rusten voor aero-winst — de Spinaci-positie, zonder de Spinaci. Ook verboden.
De gravel-ironie ↓
Opzetsturen zijn standaard in gravelraces — ook bij massastarts. Wat op de weg verboden is, is offroad de norm.
Legalize Spinaci ↓
Bijna 30 jaar na het verbod maakt Cinelli van provocatie een product. Een t-shirt voor iedereen die het zich herinnert. En iedereen die het zou moeten weten.
Voor de Spinaci: hoe aero alles veranderde
Parijs, juli 1989. Laurent Fignon leidt de Tour de France met 50 seconden voorsprong voor de laatste tijdrit. Greg LeMond verschijnt aan de start met een set opzetsturen — geleend uit de triatlon — en draait het tij. Fignon verliest de Tour met 8 seconden verschil. Vanaf dat moment is aerodynamica geen optie meer, maar noodzaak.
De jaren 90 worden een tijdperk van onophoudelijk experimenteren. Carbon spaakwielen, futuristische tijdritfietsen, elektronisch schakelen. En in een fabriek net buiten Milaan bouwt Cinelli iets dat het gesprek zal veranderen.
Milaan, 1993. De geboorte van de Spinaci.
Het concept is bedrieglijk eenvoudig: het aerodynamische voordeel van een tijdritopstelling samengebracht in een compacte extensie die je op een standaard racestuur klemt. Korter en breder dan triatlonsturen, buigt de Spinaci vanuit het midden van het stuur naar voren, net binnen de stuurlintlijn. Kruip in een aerohouding zonder een volledig cockpit op je racefiets te hoeven monteren.
De naam is typisch Cinelli — spinaci betekent spinazie in het Italiaans. En net als Popeye’s spinazie geven ze je een oneerlijk voordeel. Je valt aan, gaat op de Spinaci liggen en rijdt in feite een tijdrit weg van het peloton. Je racefiets wordt een wapen.
De profs nemen ze over
Team Carrera Jeans–Tassoni is de eerste grote naam die er vol voor gaat. Claudio Chiappucci gebruikt ze in zijn legendarische solo-ontsnappingen, waar het aerovoordeel op de vlakke stukken tussen de beklimmingen het verschil maakt tussen wegblijven of teruggepakt worden. Marco Pantani rijdt ermee tijdens de tijdritten van de Giro d’Italia. Andere teams volgen — zelfs teams zonder Cinelli-sponsoring kopen ze uit eigen zak.
De gouden jaren: 20.000 stuks per maand
De Spinaci gaan in volledige productie en de respons is overweldigend: elke maand worden er 20.000 stuks verkocht. "Spinaci" wordt een soortnaam — andere merken brengen imitaties uit en haasten zich met hun eigen versies, maar geen enkele evenaart de elegantie van het origineel. Zoals Bikeroom Magazine schreef: zelfs teams zonder Cinelli-contract konden niet weerstaan.
De enige echt opvallende verandering in de positie van wielrenners in de afgelopen tien jaar.
Bicycling Magazine
In 1997 zijn Spinaci standaarduitrusting in het profpeloton. Het aerovoordeel is onmiskenbaar. Maar met 200 renners in een groep op hoge snelheid wordt het een probleem als je handen ver van de remmen zijn. Het peloton wordt elk seizoen sneller en gevaarlijker.
26 oktober 1997. Het verbod.
Het probleem met de Spinaci is precies wat ze zo briljant maakt: ze verplaatsen het gewicht van de renner naar voren, weg van de remmen. In een solo-ontsnapping is dat een voordeel. In een groep aan 55 km/u is het een risico. Iedereen die in die tijd gekoerst heeft, zal het beamen — in een peloton met renners op Spinaci rijden was een van de meest angstaanjagende ervaringen in de wielersport.
De UCI maakt het officieel: Spinaci-achtige extensies worden verboden in alle wegwedstrijden met massastart. De reden is rennersveiligheid. Na ongeveer vier jaar gebruik wordt de Spinaci van de ene op de andere dag illegaal verklaard.
Na een kort maar krachtig leven van 1993 tot 1997 werden ze door de UCI verboden om veiligheidsredenen. Sindsdien hebben de Spinaci een bijna mythische status gekregen.
road.cc
Cinelli slaat terug
Het verbod brengt Cinelli in een lastig parket — een product verliezen dat 20.000 stuks per maand verkocht, is voor geen enkel bedrijf makkelijk. Cinelli legt zich niet zomaar neer bij het besluit en lanceert, zoals Road Bike Action het omschreef, een "guerrillacampagne" tegen het UCI-besluit. Maar de maatregel blijft van kracht. De Spinaci blijven verboden in de competitie — al gaat de productie door voor triatleten, recreatieve fietsers en de groeiende groep fans die weigert los te laten.
Cultstatus
In de jaren die volgen verdwijnen de Spinaci niet — ze veranderen van gedaante. Originele sets worden gewilde verzamelobjecten, die op eBay voor prijzen van de hand gaan die in 1997 ondenkbaar leken. Op wielerfora en blogs wordt eindeloos gediscussieerd of het verbod terecht was. De Spinaci krijgen de folklore van een verboden middel: fluisterend besproken tijdens groepsritten, uitgestald in garageschrijnen, gemist door iedereen die erbij was.
De ironie blijft
In 2021 verbiedt de UCI de "puppy paws" en "super tuck"-houdingen — renners die hun onderarmen op de bovenkant van het stuur laten rusten voor extra aerodynamica. Met andere woorden: het peloton vond de Spinaci-positie opnieuw uit, maar dan zonder de echte Spinaci. Ook dat werd door de UCI verboden.
Ondertussen zijn in gravelraces opzetsturen gewoon toegestaan en worden ze steeds vaker gebruikt in massastartwedstrijden. Het Zwitserse merk Zirbel lanceert zelfs de "Zirbelacci" — een moderne Spinaci, opnieuw ontworpen voor hedendaagse sturen van 31,8 mm. Wat op de weg verboden is, is offroad de normaalste zaak van de wereld. De ironie spreekt voor zich.
2026. Nog steeds verboden.
Bijna dertig jaar later zijn de Cinelli Spinaci nog altijd verboden in UCI-wedstrijden. En eerlijk? Terecht — met 200 renners aan 55 km/u en hun handen ver van de remmen kon dat nooit goed aflopen. Maar het verhaal is te mooi om niet te vieren. Een Milanese fabrikant bouwde iets dat zo populair werd dat het een soortnaam werd, zo effectief dat profs het zelf aanschaften, en zo vooruitstrevend dat het nu nog steeds opnieuw wordt uitgevonden — op gravelsturen, op Zwift-setups, op eBay met steeds creatievere prijzen.
Het Legalize Spinaci shirt is een knipoog naar een product dat een legendarische rit heeft gemaakt — en naar het soort rusteloze, een tikje roekeloze innovatie dat alleen uit Milaan kan komen.
Legalize Spinaci.
Een t-shirt voor iedereen die het zich herinnert. En voor iedereen die het zou moeten doen.
